รายงานกิจกรรมการติดตามประเมินผล แผนงานวิจัยเรื่อง “โครงการวิจัยและถ่ายทอดเทคโนโลยีชุดถังความดันแบบอัตโนมัติเคลื่อนที่ได้ สำหรับการผลิตผักและผลไม้แช่อิ่มของกลุ่มวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อมกรณีศึกษา: หจก.เพิ่มทรัพย์ฟู้ดการเกษตร ต.ศีรษะทอง อ.เมือง จ.นครปฐม” ในวันที่ 29 พฤศจิกายน 2560

______แผนงานวิจัยเรื่อง “โครงการวิจัยและถ่ายทอดเทคโนโลยีชุดถังความดันแบบอัตโนมัติเคลื่อนที่ได้ สำหรับการผลิตผักและผลไม้แช่อิ่มของกลุ่มวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อมกรณีศึกษา: หจก.เพิ่มทรัพย์ฟู้ดการเกษตร ต.ศีรษะทอง อ.เมือง จ.นครปฐม” เป็นแผนงานวิจัยหนึ่งที่ได้รับทุนอุดหนุนการวิจัยประจำปีงบประมาณ 2558 ซึ่งประกอบไปด้วยโครงการวิจัยย่อยจำนวน 2 โครงการ ได้แก่ เรื่อง “การวิจัยและพัฒนาชุดถังความดันแบบอัตโนมัติเคลื่อนที่ได้สำหรับการผลิตผักและผลไม้แช่อิ่ม” และเรื่อง “การประยุกต์ใช้ชุดถังความดันแบบอัตโนมัติเคลื่อนที่ได้เพื่อการผลิตผักและผลไม้แช่อิ่ม” โดย ดร. บุญธง วสุริย์ สังกัด คณะวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มหาวิทยาลัยราชภัฏนครปฐม ซึ่งผู้นำผลงานวิจัยไปใช้ประโยชน์คือ หจก.เพิ่มทรัพย์ฟู้ดการเกษตร ต.ศีรษะทอง อ.เมือง จ.นครปฐม จากการลงพื้นที่ติดตามการนำผลงานวิจัยไปใช้ประโยชน์ แผนงานวิจัยดังกล่าว เมื่อวันอังคารที่ 28 พฤศจิกายน 2560 เวลา 11.30 – 16.00 น. ณ ห้างหุ้นส่วนจำกัด เพิ่มทรัพย์ฟู้ดการเกษตร ต.ศีรษะทอง อ.เมือง จ.นครปฐม ร่วมกับโครงการการติดตามและประเมินผลโครงการวิจัยด้านเทคโนโลยีอุตสาหกรรมเพื่อวิสาหกิจชุมชนขนาดกลางและขนาดย่อม (SMEs) ปี2560 นั้น สามารถสรุปรายละเอียดการติดตามผลการวิจัยไปใช้ประโยชน์ได้ดังนี้

ข้อมูลผู้นำผลงานวิจัยไปใช้ประโยชน์พอสังเขป

ชื่อ – สกุล :  คุณลภัสรณ์ เรืองกุลสุรัชต์

ตำแหน่ง : เจ้าของหจก. เพิ่มทรัพย์ฟู้ดการเกษตร ต.ศีรษะทอง อ.เมือง จ.นครปฐม

อายุ : 47 ปี

คุณลภัสรณ์ เรืองกุลสุรัชต์ เจ้าของห้างหุ้นส่วนจำกัดเพิ่มทรัพย์ฟู้ดการเกษตร ต.ศีรษะทอง อ.เมือง จ.นครปฐม ได้เล่าให้ทีมงานฟังว่าในอดีต หจก. เพิ่มทรัพย์ฟู้ดการเกษตร ต.ศีรษะทอง อ.เมือง จ.นครปฐม เป็นเพียงโรงงานผลิตผักและผลไม้ดองในที่เกิดขึ้นในแต่ละฤดูกาล เช่น ขิง มะนาว ผักกาดขาว ฯลฯ โดยขิงดองจะเป็นผลิตภัณฑ์หลักที่จัดทำขึ้นในโรงงานแห่งนี้ และได้ออกจัดจำหน่ายทั้งภายในและต่างประเทศ ซึ่งสามารถสร้างรายได้ให้แก่ผู้ประกอบการรายย่อยกลุ่มนี้ได้เป็นอย่างดี อีกทั้งโรงงานแห่งนี้ยังเป็นไลน์การผลิตให้แก่ผู้ประกอบการรายย่อยที่ต้องการสร้างแบรนด์ของตนเองแต่กระบวนการผลิตยังไม่สมบูรณ์อีกด้วย

จุดเริ่มต้นที่ทำให้คุณลภัสรณ์ เรืองกุลสุรัชต์ ร่วมมือกับ ดร. บุญธง วสุริย์ สังกัด คณะวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มหาวิทยาลัยราชภัฏนครปฐม เพื่อสร้างโจทย์วิจัยเกี่ยวกับผลไม้แช่อิ่มนั้นเนื่องจากการทำขิงดองนั้นจะต้องมีกระบวนการตัดแต่งขิงและเข้าเครื่องสไลด์เพื่อนำไปแช่น้ำเกลือในการดอง โดยคุณลภัสรณ์ เรืองกุลสุรัชต์ ได้สังเกตว่าขิงขนาดเล็กเมื่อไม่สามารถนำเข้าเครื่องสไลด์ได้นั้นก็จะถูกนำไปทิ้งเพราะไม่สามารถนำไปใช้ประโยชน์ได้แล้ว นอกจากจะเป็นการสร้างขยะมูลฝอยในประเทศให้เพิ่มมากขึ้นแล้วยังไม่สามารถใช้ทรัพยากรดังกล่าวให้คุ้มค่าได้ คุณลภัสรณ์ เรืองกุลสุรัชต์ จึงคิดที่จะแก้ไขปัญหาดังกล่าวโดยการนำขิงเล็กๆ ที่ไม่สามารถใช้ประโยชน์ได้แล้วเหล่านั้นมาทำการแช่อิ่ม

นอกจากนี้เหตุผลที่สำคัญอีกประการหนึ่งคือการดองผักและผลไม้ในโรงงานแห่งนี้ไม่สามารถทำได้ตลอดทั้งปีเนื่องจากขึ้นอยู่กับฤดูกาลการเกิดของผักผลไม้ชนิดนั้นๆ ซึ่งเป็นที่ทราบกันดีอยู่แล้วว่าบางชนิดอาจจะมีแค่เพียงช่วง 2-3 เดือนต่อปี จึงทำให้เกิดการเสียโอกาสของผลประกอบการทางธุรกิจ คุณลภัสรณ์ เรืองกุลสุรัชต์ จึงต้องการที่จะต่อยอดธุรกิจด้วยการทำผักผลไม้แช่อิ่มควบคู่กับผักผลไม้ดองเพื่อลดการสูญเสียโอกาสทางธุรกิจ จึงเกิดเป็นแผนงานวิจัยเรื่อง “โครงการวิจัยและถ่ายทอดเทคโนโลยีชุดถังความดันแบบอัตโนมัติเคลื่อนที่ได้ สำหรับการผลิตผักและผลไม้แช่อิ่มของกลุ่มวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อมกรณีศึกษา: หจก.เพิ่มทรัพย์ฟู้ดการเกษตร ต.ศีรษะทอง อ.เมือง จ.นครปฐม” ขึ้นมา

กระบวนการผลิตของ หจก.เพิ่มทรัพย์ฟู้ดการเกษตร ต.ศีรษะทอง อ.เมือง จ.นครปฐม พบว่าประสบปัญหาด้านการผลิตผักผลไม้ดองและแช่อิ่มใช้เวลาในการหมักนาน ไม่ทันต่อความต้องการของลูกค้าอีกทั้งทางโรงงานยังมีนโยบายที่จะขยายตลาดสินค้าส่งออก นอกจากนี้ยังมีปัญหาด้านความไม่คงตัวของสีผลิตภัณฑ์ และความไม่คงที่ในรสชาติ ทางโรงงานจึงต้องการหาวิธีหรือกระบวนการผลิตผักผลไม้ดอง และแช่อิ่มให้ได้ปริมาณเพียงพอต่อการจำหน่าย และรวดเร็วขึ้นกว่าวิธีการผลิตผักผลไม้ดอง และแช่อิ่มแบบดั้งเดิม ซึ่งการหมักวิธีดั้งเดิมจะมีความยุ่งยาก และในการหมักแต่ละครั้งพบว่าได้ปริมาณผลิตภัณฑ์น้อย และยังต้องใช้ภาชนะในการหมักเป็นจำนวนมาก ส่งผลให้การหมักวิธีแบบดั้งเดิมไม่สามารถควบคุมผลิตภัณฑ์ที่ได้ให้มีมาตรฐานและคุณภาพทั้งหมดได้

ดร.บุญธง วสุริย์ สังกัด คณะวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มหาวิทยาลัยราชภัฏนครปฐม หัวหน้าแผนงานวิจัยเรื่อง “โครงการวิจัยและถ่ายทอดเทคโนโลยีชุดถังความดันแบบอัตโนมัติเคลื่อนที่ได้ สำหรับการผลิตผักและผลไม้แช่อิ่มของกลุ่มวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อมกรณีศึกษา: หจก.เพิ่มทรัพย์ฟู้ดการเกษตร ชุดถังความดันแบบอัตโนมัติเคลื่อนที่ได้ที่ใช้ทั้งความดันสูงและแรงดันสุญญากาศเพื่อพัฒนากระบวนการผลิตขิงอ่อนดองเค็มให้เป็นขิงแช่อิ่ม ซึ่งสามารถต่อยอดและพัฒนาไปสู่การพัฒนาการผลิตผลิตภัณฑ์ผักผลไม้ดองและแช่อิ่มที่มีมาตรฐานและคุณภาพที่ดีที่สามารถควบคุมภาพได้ จากผลงานวิจัยพบว่าในส่วนของระยะเวลาการดึงความเค็มในเนื้อขิงอ่อนดองเค็มสามารถร่นระยะเวลาในการผลิตจากวิธีดั้งเดิม 12 ชั่วโมงเป็น 5 ชั่วโมง และสามารถร่นระยะเวลาการแช่อิ่มขิงอ่อนดองเค็มจาก 120 ชั่วโมงเป็น 2 ชั่วโมง

เมื่อดำเนินการวิจัยเสร็จสิ้นหัวหน้าแผนงานวิจัยได้แจ้งแก่แหล่งทุนที่ให้การสนับสนุนงานวิจัยว่าได้ดำเนินการถ่ายทอดเทคโนโลยีชุดถังความดันแบบอัตโนมัติเคลื่อนที่ได้สำหรับการผลิตผักและผลไม้แช่อิ่มของกลุ่มวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อมกรณีศึกษา: หจก.เพิ่มทรัพย์ฟู้ดการเกษตร ต.ศีรษะทอง อ.เมือง จ.นครปฐม ซึ่งพัฒนาและสร้างถังความดันแบบอัตโนมัติเคลื่อนที่ได้สำหรับการผลิตผักและผลไม้แช่อิ่มของกลุ่มวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม โดยโครงการได้ต้นแบบชุดถังความดันแบบอัตโนมัติเคลื่อนที่ได้ ซึ่งนำไปประยุกต์ใช้งานได้จริง ร่นระยะเวลาในกระบวนการผลิต และสามารถผลิตผลิตภัณฑ์ตามที่กำหนดไว้ได้ รวมถึงผู้ผลิตมีความพึงพอใจในกระบวนการในระดับดีมาก

แต่เมื่อได้ลงพื้นที่ติดตามการนำผลงานวิจัยไปใช้ประโยชน์ แผนงานวิจัยเรื่อง “โครงการวิจัยและถ่ายทอดเทคโนโลยีชุดถังความดันแบบอัตโนมัติเคลื่อนที่ได้ สำหรับการผลิตผักและผลไม้แช่อิ่มของกลุ่มวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อมกรณีศึกษา: หจก.เพิ่มทรัพย์ฟู้ดการเกษตร ต.ศีรษะทอง อ.เมือง จ.นครปฐม” ร่วมกับโครงการการติดตามและประเมินผลโครงการวิจัยด้านเทคโนโลยีอุตสาหกรรมเพื่อวิสาหกิจชุมชนขนาดกลางและขนาดย่อม (SMEs) ปี2560 พบว่าชุดถังความดันแบบอัตโนมัติเคลื่อนที่ได้สำหรับการผลิตผักและผลไม้แช่อิ่มไม่สามารถใช้งานได้ เนื่องจากภายหลังงานวิจัยเสร็จสิ้นหัวหน้าโครงการวิจัยไม่ได้มาพบกลุ่มผู้ประกอบการบ่อยเช่นเดิมทิ้งเพียงคู่มือเอาไว้ให้ศึกษาด้วยตนเอง หลังการถ่ายทอดการใช้เครื่องครั้งสุดท้ายในระหว่างดำเนินการวิจัย ในขณะที่ทางกลุ่มผู้ประกอบการไม่กล้าแก้ไขเครื่องด้วยตนเองเนื่องจากเกรงว่าจะเกิดอุบัติเหตุไม่คาดฝันเนื่องจากไม่ชำนาญในด้านเทคนิคของตัวเครื่อง

นอกจากนี้ยังพบว่าชุดถังความดันแบบอัตโนมัติเคลื่อนที่ได้สำหรับการผลิตผักและผลไม้แช่อิ่มนั้นยังไม่สามารถตอบสนองความต้องการในการใช้งานได้จริง เช่น หม้อน้ำเชื่อมที่ต้องผสมด้านนอกตัวเครื่องนั้นอยู่สูงเกินไปการใช้งานจึงค่อนข้างยากและเวลาทำความสะอาดภาชนะดังกล่าวก็สามารถทำได้ยากเช่นเดียวกัน อีกทั้งตะแกรง (ทรงท่อ) พักผักและผลไม้มีความสูงระดับสายตามนุษย์เวลาหยิบผลิตภัณฑ์ออกจากตะแกรง (ทรงท่อ) นั้นจึงทำได้ค่อนข้างยาก และในส่วนของกระบวนการผลิตยังไม่สามารถควบคุมการผลิตได้ดีนักเพราะในกระบวนการส่งออกยังพบว่าสีของผลิตภัณฑ์เกิดการเปลี่ยนแปลงไปทำให้ดูไม่น่ารับประทานทำให้สูญเสียโอกาสและผลประกอบการในการประกอบธุรกิจ แต่ในส่วนการร่นระยะเวลาของกระบวนการผลิตนั้นพบว่าสามารถทำได้จริง

จากเหตุผลดังที่กล่าวไปในข้างต้น คุณลภัสรณ์ เรืองกุลสุรัชต์ ผู้นำผลงานวิจัยไปใช้ประโยชน์ของ แผนงานวิจัยเรื่อง “โครงการวิจัยและถ่ายทอดเทคโนโลยีชุดถังความดันแบบอัตโนมัติเคลื่อนที่ได้ สำหรับการผลิตผักและผลไม้แช่อิ่มของกลุ่มวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อมกรณีศึกษา: หจก.เพิ่มทรัพย์ฟู้ดการเกษตร ต.ศีรษะทอง อ.เมือง จ.นครปฐม” จึงให้ผลการประเมินการนำผลงานวิจัยไปใช้ประโยชน์ได้จริงของแผนงานวิจัยดังกล่าวในเกณฑ์ “พอใช้” เนื่องจากเครื่องชุดถังความดันแบบอัตโนมัติเคลื่อนที่ได้สำหรับการผลิตผักและผลไม้แช่อิ่มใช้การไม่ได้เมื่อดำเนินการวิจัยเสร็จสิ้นและนักวิจัยไม่ได้เข้ามาช่วยดูแลปัญหาในส่วนนี้ อีกทั้งเครื่องดังกล่าวยังไม่สามารถตอบสนองการใช้งานจริงได้